Her Şey ve Hiçbir Şey » Blog Archive » “İmtiyazsız, sınıfsız, kadınsız kaynaşmış bir kütleyiz”

“İmtiyazsız, sınıfsız, kadınsız kaynaşmış bir kütleyiz”

Feminist çözümlemeler (başka yaklaşımlarla birlikte kullanıldığında) sosyal bilimler alanında bir çok meselede madalyonun öbür yüzünü görmemizi sağlıyor. Özellikle Türkiye’de Cumhuriyet modernleşmesini gözden geçirmek için böyle bir bakış açısının çok yararlı olacağını düşünüyorum. Yeşim Arat’ın “Türkiye’de Modernleşme Projesi ve Kadınlar” makalesi tam da böyle bir bakış açısıyla yazılmış. Şöyle diyor Arat: “Kamu alanında kadınların bağımsız eylemlerinde sınırlamaların varolmasına karşın, Kemalist söylem, kadınların kamu alanında erkeklerle eşit olduğu savına meşruiyet sağlamıştır. Kamu alanına girmeyi başarabilenler bu ayrıcalıklı eşitlikten yararlanabilmişlerdir. Kemalist eşitlik anlayışı, erkeklerle kadınlar arasında, kamu alanında yapay olarak yaratılabilen “aynılık” varsayımına dayanıyordu. Bu kendine özgü eşitlik anlayışı, özel alanda cinsler arası farklılıkları tanımak gerektiğinde hiyerarşik bir ilişki biçimini alıyordu.” (Arat, 1998: 90). Şimdi, 1936 tarihli bir Akbaba dergisinin kapağına bakalım birlikte:

Akbaba_1936

Kapaktaki çizimin altında “İmtiyazsız, sınıfsız kaynaşmış bir kütleyiz” yazıyor (herhalde doğrusu “kitle” olmalı). 10. Yıl Marşı’nda yer alan bu sözler “Kemalizm”in “Halkçlılık” ilkesinin de veciz ifadesi. Lütfen dikkat ! “Kütle”nin içinde  bir tek kadın var ve o da “izci” olarak kamusal alana girmeyi başarabilmiş. Bu çizimin altındaki yazı, feminist-revizyonist bir tarih okumasıyla, “İmtiyazsız, sınıfsız, kadınsız kaynaşmış bir kütleyiz” biçiminde değiştirilebilir sanırım…

Yeşim Arat (1998), “Türkiye’de Modernleşme Projesi ve Kadınlar”, Türkiye’de Modernleşme ve Ulusal Kimlik içinde (Der: Sibel Bozdoğan ve Reşat Kasaba), Tarih Vakfı Yurt Yayınları, İstanbul, ss. 82-98.

One Response to ““İmtiyazsız, sınıfsız, kadınsız kaynaşmış bir kütleyiz””

  1. hayal kahvem Says:

    Çok haklısınız. Maalesef durum feci!

Yorum yaz

İsmiyle Müsemma